Wanneer heeft mediation geen zin?
Mediation werkt vaak, maar niet altijd. Een eerlijke mediator zegt het je vooraf als je gesprek beter ergens anders thuishoort. Hieronder lees je de situaties waarin ik zelf aangeef dat mediation waarschijnlijk niet gaat werken, en welke route dan wel past.
1. Een van jullie wil eigenlijk niet
Mediation is vrijwillig. Kom je omdat iemand anders het van je verwacht, dan merk ik dat binnen tien minuten. Je zit er, maar je bent er niet. Zonder eigen motivatie blijft het gesprek aan de oppervlakte en betaal je voor uren die niets opleveren.
Twijfel je alleen nog? Dat is iets anders dan niet willen. Voor die twijfel bestaat pre-mediation: ik spreek eerst apart met ieder van jullie en bekijk of een gezamenlijk gesprek überhaupt kans van slagen heeft.
2. Er is sprake van onveiligheid of bedreiging
Als een van jullie zich niet veilig voelt om vrijuit te praten, kan mediation niet doen wat het moet doen. Een gesprek waarin iemand zijn woorden weegt uit angst voor de reactie thuis of op kantoor, is geen gelijkwaardig gesprek.
In die situatie verwijs ik door naar hulpverlening of juridische bijstand. Veiligheid gaat altijd voor op een oplossing aan tafel.
3. Je wil vooral gelijk krijgen
Een mediator oordeelt niet. Ik spreek geen recht en wijs niemand aan als schuldige. Wil je bevestigd zien dat de ander fout zat, dan is een rechter of een klachtenprocedure de plek waar dat oordeel valt.
Wil je liever verder kunnen dan winnen, dan is mediation vaak de snellere en goedkopere route.
4. Er speelt een zware psychische problematiek of verslaving
Mediation vraagt dat je afspraken kunt overzien en nakomen. Als er onbehandelde verslaving of ernstige psychische klachten spelen, is die basis er nog niet. Behandeling gaat dan voor: mediation kan later alsnog, als er weer een gesprek mogelijk is.
5. Het conflict gaat puur over een juridisch feit
Draait het uitsluitend om de uitleg van een contractbepaling of om de vraag wie juridisch eigenaar is van iets, dan is er weinig te bemiddelen. Zo'n vraag heeft een juridisch antwoord, en dat haal je sneller bij een advocaat of notaris.
Zit er naast dat juridische punt ook een relatie die klem zit, bijvoorbeeld tussen erfgenamen of tussen compagnons, dan is de combinatie juist wel geschikt: juridisch advies naast de tafel, mediation aan tafel.
6. Er is helemaal geen relatie meer om te herstellen
Soms is het antwoord simpelweg afstand. Als jullie elkaar niet meer hoeven te zien, niets te verdelen hebben en er geen kinderen, erfenis of onderneming tussen staat, dan is een investering in mediation zelden de moeite waard.
7. Jullie zoeken therapie, geen afspraken
Mediation is oplossingsgericht en eindig: gemiddeld twee tot zes gesprekken, met concrete afspraken als resultaat. Wil je vooral het verleden verwerken of patronen doorgronden, dan hoort dat bij een therapeut of gezinscoach.
Wat wel goed samengaat: eerst mediation om de acute afspraken helder te krijgen, daarna eventueel therapie voor het langere werk.
Wanneer heeft mediation juist wel zin?
- Jullie willen er allebei uitkomen, ook al lukt praten nu niet
- Er is iets dat jullie verbindt: familie, een vriendschap, een onderneming of een erfenis
- Je wil de uitkomst zelf bepalen in plaats van laten opleggen
- Snelheid en vertrouwelijkheid zijn belangrijk voor je
- De verhouding is beschadigd, maar niet onveilig
Twijfel je? Vraag het gewoon
Het kennismakingsgesprek van dertig minuten is gratis en vrijblijvend, juist om deze vraag te beantwoorden. Past mediation niet bij jouw situatie, dan zeg ik dat en denk ik mee over waar je wel terecht kunt. Daar is geen traject voor nodig.
Veelgestelde vragen
Wanneer heeft mediation geen zin?
Mediation heeft geen zin als een van de partijen niet vrijwillig meedoet, als er sprake is van onveiligheid of bedreiging, als iemand vooral gelijk wil krijgen in plaats van een oplossing zoekt, bij onbehandelde verslaving of zware psychische problematiek, en bij conflicten die puur juridisch van aard zijn.
Kan mediation mislukken?
Ja. Ongeveer een op de vier trajecten eindigt zonder volledige overeenstemming. Vaak levert het gesprek dan alsnog deelafspraken of meer duidelijkheid op, waardoor een vervolgstap makkelijker wordt. Je zit nergens aan vast: je mag op elk moment stoppen.
Wat als de ander niet wil meewerken?
Dan kan een gezamenlijke sessie niet starten, maar pre-mediation wel. Ik neem dan contact op met de ander en spreek eerst apart met ieder van jullie. In de praktijk stapt de ander vaker in dan mensen verwachten, omdat de drempel van een los gesprek veel lager is.
Is mediation verplicht?
Nee, mediation is in Nederland vrijwillig. Een rechter kan het wel voorstellen, maar niemand kan je dwingen om deel te nemen of om tot een akkoord te komen.
Wat kost het als mediation niet lukt?
Je betaalt alleen de uren die daadwerkelijk zijn gebruikt, tegen €140 per uur exclusief btw, meestal gedeeld tussen de partijen. Het kennismakingsgesprek is gratis, ook als daaruit blijkt dat mediation niet past.
Even sparren of mediation bij jouw situatie past?
In dertig minuten weet je of het zin heeft. Gratis en vrijblijvend, en als het antwoord nee is hoor je dat gewoon.
Plan een gratis kennismaking